Expertisepunt Open Overheid

Open Data: van technologie naar maatschappelijke vernieuwing

In april dit jaar ging het Gemeentelijk Leernetwerk Open Data van start, een samenwerking tussen Kennisland (denk- en doetank voor maatschappelijke innovatie) en het Leer- en Expertisepunt Open Overheid. Een diverse groep van vijftien gemeenten, van Berkelland tot Amsterdam, kwam in vijf sessies samen om te identificeren welke vragen er spelen rondom open data en hoe de antwoorden daarop in de praktijk gebracht kunnen worden. Op basis van de bijeenkomsten en de blogs die naar aanleiding hiervan zijn verschenen kunnen volgens Tessa de Geus en Lisette Kalshoven van Kennisland vijf lessen worden opgetekend:

1) Experimenteren met eindgebruikers loopt spaak
2) Samenwerking en uitwisseling is een voorwaarde
3) Onduidelijkheid rondom privacyvraagstukken houdt openheid tegen
4) Het openen van data vergt een cultuurverandering
5) Data is een middel, geen einddoel

Op het Hoe Open? Festival op 12 december licht Tessa de Geus deze lessen toe en kijkt zij samen met de aanwezigen naar de toekomst: hoe krijgen we open data in een stroomversnelling? De deelnemers van het leernetwerk zijn aanwezig om hun ervaringen te delen en met de bezoekers van Hoe Open? in gesprek te gaan over de ervaringen met het openen van gemeentedata. Kom dus zeker naar deze sessie als je van ervaringsdeskundigen op het gebied van open data wilt leren.

Met twee workshops Open Data in een stroomversnelling en Maatschappelijke vraagstukken en Open Data én de deelname van directeur Chris Sigaloff aan de SODA2016 jury, is Kennisland volop aanwezig tijdens Hoe Open? Festival.

Stuiveling Open Data Award

Het hoogtepunt van het Hoe Open? Festival is de uitreiking van de allereerste Stuiveling Open Data Award (SODA) door minister Plasterk, in aanwezigheid van Saskia J. Stuiveling. Stuiveling was tot medio 2015 president van de Algemene Rekenkamer. Lees hier meer over de achtergrond van de prijs. De award is bedoeld om het innovatief gebruik van open data zichtbaar te maken en te belonen. De zeven kanshebbers op de award presenteren zich gedurende de dag op het centrale festivalplein.

 

Bekijk hier het volledige programma van het Hoe Open? Festival.

 

De workshop ‘Maatschappelijke vraagstukken en Open Data’ is onderdeel van de #Voorbeeld track. Bekijk hier de overige sessies van de #Voorbeeld track.

Een open vraag over…
datasets en databronnen

Bij het Leer- en Expertisepunt Open Overheid komen regelmatig vragen binnen over uiteenlopende onderwerpen die te maken hebben met Open Overheid. We hebben daarbij vaak de rol van kennismakelaar: wij hebben lang niet alle antwoorden, maar betrekken degenen die ze wel hebben. Omdat de vragen en antwoorden ook voor anderen nuttig kunnen zijn, delen we deze in de rubriek ‘Een open vraag over…’.

De vraag
Het is 26 oktober 2016, een snelle blik op data.overheid.nl leert dat we vandaag de dag 8.959 datasets beschikbaar hebben. Een respectabel aantal! En een flinke groei in de afgelopen jaren. Maar wat is dat nou eigenlijk, een dataset?

Het antwoord
Een dataset is een verwijzing in data.overheid.nl naar data van een overheidsorganisatie. Een overheidsorganisatie kan een account aanmaken op data.overheid.nl en via dit account een dataset aanmaken. In deze dataset zit een beschrijving van de data, de metadata. Die metadata is belangrijk om de data goed te kunnen vinden en goed te kunnen gebruiken. Zo wordt in de metadata opgenomen wie de eigenaar is van de data, wat de geldigheidstermijn van de data is en wat de gebruiksvoorwaarden zijn. Welke metadata moet worden verzameld bij het aanmelden van een dataset vind je hier. Een onderdeel van de metadata is een link naar de eigenlijke data, de databron.

Databron
Data ontstaat op allerlei manieren – via metingen, processen en onderzoeken – op allerlei manieren wordt data verzameld en bij elkaar gebracht. Op het moment dat deze data bij elkaar komt en in een verzamelplaats wordt samengebracht, spreken we van een databron. Een databron is dus een samengestelde en gestructureerde verzameling van data.

API’s en webservices
Een databron is een elementaire vorm van open data. Gebruikers kunnen een databron downloaden en daar allerlei toepassingen van maken. Het kan voorkomen dat het beschikbaar stellen als databron ingewikkeld is. Zo kan een heel groot bestand met een hoge update frequentie lastig zijn om als databron beschikbaar te stellen. Het kentekenregister kent bijvoorbeeld ongeveer 50.000 mutaties en is van een grote omvang. Het iedere keer beschikbaar stellen van een nieuwe versie van deze databron wordt dan lastig. Er zijn dan ook andere instrumenten nodig om deze data beschikbaar te stellen, bijvoorbeeld via API’s (Applicatie Programmeer Interface). Met API’s kunnen gebruikers databronnen op een eenvoudige manier bevragen. Het is wel zo dat deze bevraging beperkingen kan opleveren. Zo kan er net een andere subset uit de databron nodig zijn dan de API kan leveren. In die gevallen is het verstandig om open data gebruikers, naast de API, ook een volledige download mogelijkheid aan te bieden.

Metadata
Met alleen de dataset zelf ben je er nog niet. Het is belangrijk om uit te leggen wat er in de kolommen en rijen staat en metadata toe te voegen. Kortom: je beschrijft de dataset. Het beschrijven van een dataset doe je om meerdere redenen. Iemand die de data gaat gebruiken moet weten wat er in de kolommen staat om er een goede toepassing mee te kunnen maken. Maar je kunt in de metadata ook aangeven wat een gebruiker mag verwachten van de data. Bijvoorbeeld, hoe oud is de data of hoe nauwkeurig de data is. Ook hiermee help je de gebruiker van de data om betere toepassingen te maken.

De metadata is ook van belang voor het beperken van je aansprakelijkheid. Het kan zomaar zijn dat iemand iets maakt met de data waar de data helemaal niet voor geschikt is. Dat kun je niet tegenhouden, want de data is vrij beschikbaar. Je kunt wel aangeven dat de data geschikt is voor het doel waarvoor deze is verzameld en dat je zodra je er iets anders mee gaat doen, je niet klakkeloos kan aannemen dat dat dan ook goed is. Dit laatste aspect is onderzocht in het rapport “van Erik Engerd naar J.J. de Bom”. Een onderzoek naar Aansprakelijkheid en Open Data door Marc de Vries in opdracht van het Forum Standaardisatie. Om de data goed van metadata te kunnen voorzien, zijn door data.overheid.nl richtlijnen opgesteld.

Open Standaarden
Databronnen worden beschikbaar gesteld voor de ontwikkeling van andere toepassingen. Het is dan natuurlijk handig voor gebruikers van deze databronnen dat ze de data zo eenvoudig mogelijk in kunnen zetten voor andere toepassingen. Dit wordt zo laagdrempelig mogelijk door het beschikbaar stellen van de data in een open standaard. Open standaarden zijn door het forum standaardisatie vastgelegd in de ‘pas toe of leg uit lijst’.

Vragen of opmerkingen?
Laat het vooral weten! Mail paul@open-overheid.nl

Meer weten over Open Data? Kom dan ook naar het Hoe Open? Festival op 12 december in TivoliVredenburg in Utrecht.

Hoe Open? Festival

Van een hand vol naar een land vol (deel 6)

Met enige regelmaat krijgt het Leer- en Expertisepunt Open Overheid de vraag: “Wat is een goed voorbeeld van Open Overheid?” Het is vrij gemakkelijk om voorbeelden te noemen. Er gebeurt namelijk al heel veel op het gebied van Open Overheid. Omdat we veel kunnen leren van bestaande Open Overheid initiatieven, zetten we ze in de serie ‘Van een hand vol naar een land vol’ in de spotlight.

In dit zesde deel deelt Kevin Bakker vijf Open Overheid voorbeelden: “Als stagiair bij Leer- en Expertisepunt Open Overheid zoek ik naar Open Overheid initiatieven en voeg ik ze toe aan de Open Overheid kaart. Hoe meer initiatieven ik toevoeg, hoe meer ik er tegenkom en hoe langer mijn to do lijst wordt. Daarom doe ik nu een stapje terug en geef ik mijn top 5 van initiatieven. Ik noem één initiatief per Open Overheid aanvliegroute en sluit af met mijn persoonlijke favoriet.

1. Create your own SPACE-S – Open Aanpak
Bij de aanleg van de nieuwbouwwijk Create your own SPACE-S worden alle beslissingen over samenleven, de publieke ruimte, stedenbouw, architectuur, budgetverdeling en beheervraagstukken gemaakt door de toekomstige bewoners. Dit gebeurt in overleg met de woningbouwcorporatie en de gemeente. Alle beslissingen voor de nieuwe wijk werden gemaakt tijdens collectieve bijeenkomsten. In de periode 2016 – maart 2017 worden de woningen opgeleverd en dan is het ontwerp-, ontwikkel- en bouwproces afgerond. Voor de daaropvolgende woonfase zoeken de bewoners naar een werkvorm voor het verder doorzetten van deze manier van samenwerken.

2. Where Does My Money Go – Open Verantwoording
Het project Where Does My Money Go heeft als doel om transparantie en burgerbetrokkenheid te bevorderen met het zichtbaar maken van de besteding van belastinggeld. Met Where Does My Money Go zien inwoners hoeveel belastinggeld aan welk doel wordt uitgegeven. Het project is ontwikkeld door de Open Knowledge Foundation. In november 2008 was het project de prijswinnaar van de competitie ‘Show us a better way’. Vanuit hier kreeg het project geld om een prototype te ontwikkelen en in 2010 kreeg Where Does My Money Go financiering van Channel 4 voor verdere ontwikkeling.

3. MEET@CITYHALL – Open Contact
Het Stadhuis van Eindhoven is sinds woensdag 25 mei 2016 vrij toegankelijk voor inwoners, studenten, ondernemers en ambtenaren om gratis een werkplek te benutten, een potje tafeltennis te spelen en de mogelijkheid om elkaar te ontmoeten. Om het Stadhuis meer van de stad te laten worden, werd het pand opgesteld als flexwerkplek voor iedereen.

4. Waarstaatjegemeente.nl – Open Data
Op deze website kunnen gegevens over gemeentelijke onderwerpen (15 verschillende thema’s) worden vergeleken. De gegevens van de website zijn afkomstig uit verschillende bronnen en onderzoeken, zoals burger- en ondernemerspeilingen, het CBS en andere centrale databronnen. De gegevens worden in cijfers en grafieken weergeven en maken de verhoudingen en onderlinge verschillen tussen gemeenten mooi zichtbaar. De website is ontwikkeld door KING (Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten).

5. Yooforce – mijn #1
Yooforce is een spreekbuis voor jongeren om hun ideeën en meningen over de maatschappij te delen. Door ideeën uit te wisselen en met elkaar te bedenken, ontstaan nieuwe oplossingen. De fanzone van Yooforce bestaat uit mensen van maatschappelijke organisaties, het bedrijfsleven, de pers, politieke partijen, Kamerleden, bestuurders van gemeenten en provincies. Zij kunnen niet actief meedoen, maar mogen de jongeren wel brandende vragen stellen. En het zou zomaar kunnen dat zij door de jongeren worden geïnspireerd en samen met de jongeren ideeën realiseren.

Tot slot: er zijn zoveel initiatieven en er komen er zoveel bij, dat een kijkje op de kaart zeker de moeite waard is. Laat je inspireren!

Lees ook:
‘Van een hand vol naar een hand vol’ deel 1
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 2
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 3 (internationale voorbeelden)
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 4 (Open Data voorbeelden)
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 5 (Open Verantwoording voorbeelden)

 


Een land vol voorbeelden

Oproep: zet zelf een initiatief op de Open Overheid kaart
Op onze initiatievenkaart verzamelen we Open Overheid initiatieven uit het hele land. Inmiddels staan er al meer dan 200 initiatieven op de kaart. Bekijk de kaart voor inspiratie en zet er zelf een eigen initiatief of een initiatief dat je waardeert op!

Kaart van Nederland met initiatieven rond Open Overheid


Internationale kennisuitwisseling Open Data

“Als de gemeente Bandung een dataset opent heeft dat betrekking op 2,7 miljoen inwoners.”

Het Leer- en Expertisepunt Open Overheid werkt aan een Open Overheid in Nederland en soms krijgen we het verzoek om onze ervaringen met andere landen te delen. Van The Hague Academy for Local Governance ontvingen we de uitnodiging om met een delegatie uit Indonesië in gesprek te gaan over Open Overheid en onze laatste stand van zaken te delen.

De kennisuitwisseling was voor ons een mooi moment om te zien wat Nederland al doet op het gebied van Open Overheid en Open Data. En het was erg inspirerend om de passie en energie van onze Indonesische ‘collega’s’ te zien.

Actieplan Open Overheid

Indonesië is net als Nederland bezig met de uitvoering van het tweede Actieplan Open Overheid. Het was daarom interessant om te bespreken waarom Nederland een Open Overheid belangrijk vindt en hoe Nederland met het nationale actieplan, wetten, druk en support van het parlement, maatschappelijke organisaties en burgers, werkt aan een meer open overheid.

Open Overheid: een onderwerp met energie

De delegatie uit Indonesië bestond uit universitaire medewerkers en medewerkers van de lokale overheid van Bandung (Java, Indonesië). Ze waren allen vol energie om Open Overheid verder te brengen. Vanuit zowel de universiteit als de overheid was men nieuwsgierig naar hoe je het openen van data aanpakt. En bij gebrek aan Open Data beleid of wetten, bestaat ook voor Indonesië de noodzaak om het nut van Open Data aan te tonen.

De potentie van Open Data in Indonesië is echter veel groter. Geopende data heeft vrijwel direct betrekking op een hele grote groep mensen. Ter vergelijking: als de gemeente Amsterdam een dataset opent heeft dat betrekking op 800.000 inwoners. Als de gemeente Bandung een dataset opent heeft dat betrekking op 2,7 miljoen inwoners. De schaalgrootte is dus nogal verschillend.

Kwaliteit van data & de maatschappelijke vraag

Verder bleek dat de aansluiting van veel geografisch georiënteerde data op landelijk en lokaal niveau nog niet helemaal goed verloopt in Indonesië. Vanwege verschillende coördinatenstelsels is het moeilijk om deze data aan elkaar te koppelen. In Nederland hebben we op dat vlak al flinke slagen gemaakt, niet in de laatste plaats door de basisregistraties: datasets die overheden verplicht moeten gebruiken, bijvoorbeeld BAG en BRT.

Tot slot spraken we over het werken vanuit een maatschappelijke vraag. Kortom: werk niet vanuit data, maar vanuit maatschappelijke vraagstukken. Open Data kan een waardevolle grondstof zijn om tot oplossingen voor deze vraagstukken te komen. Deze aanpak biedt voor Indonesië ook volop kansen!

Open Overheid Zomeractie: de winnaars

Afgelopen zomer konden de lezers van onze nieuwsbrief meedoen aan de Open Overheid Zomeractie. De winnaars zijn inmiddels bekend en krijgen van ons een zomers Open Overheid pakket thuis gestuurd. De winnende inzendingen zetten we hieronder in het zonnetje.

Zomeractie 1: waarom is Open Overheid belangrijk?

De drie winnaars van de eerste zomeractie zijn:

“Wij als burgers zijn mondig en verwachten van leveranciers transparantie. Mogen we dat ook verwachten van de overheid.” – Pieter Hoenderken

 

“Een gesloten Overheid? Dat kan helemaal niet… Openheid naar iedereen in wiens dienst wij staan: de Nederlandse belastingbetaler!”- Lidwien Venselaar

 

Daar droom ik, als burger, nou van:
Een overheid die mij serieus neemt.
Een overheid die ik kan vertrouwen.
Een overheid die mij de vrijheid gunt.

Daar droom ik, als overheid, van:
Een burger die mij niet wantrouwt.
Een burger die mij serieus neemt.
Een burger die mij de vrijheid gunt.

Het is net een getrouwd stel:
Ware liefde geeft je vrijheid

– Theo M Scholl

 

Zomeractie 2: een mooi voorbeeld van Open Overheid

Reinder Rustema stuurde een Open Overheid voorbeeld als reactie op de tweede zomeractie:

`Een sterk voorbeeld van Open Overheid is hoe de gemeente Utrecht op petities reageert. Ze geven een openbaar antwoord, zodat iedereen het kan lezen. Bekijk hier een mooi voorbeeld van de petitie over reclameborden bij rotondes. Op deze manier weet je dat het zin heeft om je stem te laten horen, omdat je een antwoord krijgt. Dat is vaak een genuanceerd antwoord. Ook biedt de gemeente zo een kijkje in de keuken over hoe beleid tot stand komt. Heel open!

Utrecht is overigens niet de enige gemeente die dit doet, maar dit is wel een mooi recent voorbeeld.`

 

Van een hand vol naar een land vol
5 Open Verantwoording voorbeelden

Met enige regelmaat krijgt het Leer- en Expertisepunt Open Overheid de vraag: “Wat is een goed voorbeeld van Open Overheid?” Het is vrij gemakkelijk om voorbeelden te noemen. Er gebeurt namelijk al heel veel op het gebied van Open Overheid. Omdat we veel kunnen leren van bestaande Open Overheid initiatieven, zetten we ze in de serie ‘Van een hand vol naar een land vol’ in de spotlight.

In dit vijfde deel nemen we mooie voorbeelden van Open Verantwoording onder de loep. Doe inspiratie op en misschien kom je wel op ideeën voor een eigen initiatief.

1. Open Agenda Rogier van der Sande
De kern van Open Verantwoording is: geef openheid van zaken. Daarom publiceren steeds meer bestuurders hun agenda van de komende week of weken. Een belangrijke voorloper hierin is Rogier van der Sande, gedeputeerde van de provincie Zuid-Holland. Hij heeft – zoals uit dit interview blijkt – Open Overheid sowieso hoog in het vaandel staan.

2. Open financiële verantwoording door de Algemene Rekenkamer
De Algemene Rekenkamer maakt haar grootboek met daarin haar uitgaven en ontvangsten sinds 2013 volledig openbaar. De rekenkamer geeft gedetailleerde informatie op het niveau van individuele transacties, waardoor burgers beter zicht krijgen op de uitgaven. Dit biedt hen de mogelijkheid om een actieve bijdrage te leveren aan een slagvaardige overheid. Volgens de Rekenkamer kan iedereen nieuwe inzichten verkrijgen en delen door het maken van visualisaties, of kritisch meekijken naar de besteding van overheidsgeld.

3. Hoogheemraadschap Delfland maakt WOB-besluiten openbaar
Hoogheemraadschap van Delfland maakt de ontvangen WOB-verzoeken openbaar, inclusief de antwoorden. Dit leidt ertoe dat ze bij een terugkerend WOB-verzoek de aanvragen kunnen doorverwijzen naar de openbare WOB-verzoeken. Daarnaast zorgen zij voor een gelijke informatiepositie door het openbaar maken van de WOB-verzoeken, omdat de informatie zo voor iedereen beschikbaar is, niet alleen voor degene die het WOB-verzoek deed.

4. Wat doet Hengelo
Hengelo doet iets wat raadsleden en burgers vaak wel willen, maar bijna nooit kunnen, namelijk inzicht geven waar de ruimte zit in de gemeentelijke begroting. Watdoethengelo maakt inzichtelijk welke begrotingsonderdelen verplicht zijn, bijvoorbeeld op basis van wetten en subsidies, en wat geen verplichte uitgaven zijn. Hierdoor wordt het mogelijk om goed met elkaar in gesprek te gaan over het anders besteden van gemeentelijk geld.

5. Open Inkoopinformatie
Open Verantwoording kan natuurlijk ook goed in de vorm van Open Data. Graag zelfs! Zo publiceren alle departementen hun inkoopinformatie via data.overheid.nl.

Lees ook:
‘Van een hand vol naar een hand vol’ deel 1
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 2
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 3 (internationale voorbeelden)
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 4 (Open Data voorbeelden)
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 5 (Open Verantwoording voorbeelden)
‘Van een hand vol naar een land vol’ deel 6

 


Een land vol voorbeelden

Oproep: zet zelf een initiatief op de Open Overheid kaart
Op onze initiatievenkaart verzamelen we Open Overheid initiatieven uit het hele land. Inmiddels staan er al meer dan 200 initiatieven op de kaart. Bekijk de kaart voor inspiratie en zet er zelf een eigen initiatief of een initiatief dat je waardeert op!

Kaart van Nederland met initiatieven rond Open Overheid


“Dit is slechts het begin!”
Laatste bijeenkomst Gemeentelijk Leernetwerk Open Data

Op 19 september was de vijfde en laatste bijeenkomst van het Gemeentelijk Leernetwerk Open Data. Vooruitlopend op het verslag van Kennisland, leek het mij leuk om alvast een sfeerimpressie van deze laatste bijeenkomst te geven.

De deelnemers presenteerden de resultaten van hun noeste arbeid van de afgelopen maanden. En ondanks het feit dat het lang niet altijd makkelijk was, hebben ze zeker vooruitgang geboekt. De gemeente Hollands Kroon heeft toegang naar Open Data op de homepage van hun website gezet. De gemeente Breda heeft een Open Data portaal gelanceerd en de gemeente Zaanstad heeft een EKP-aanpak in de steigers staan, waarbij EKP staat voor Eigenaar, Kwaliteit en Privacy: drie belangrijke elementen waar goed aan voldaan moet worden.

Weerstand
De gemeenten liepen ook tegen weerstand aan. En deze weerstand bestaat vooral uit vragen als “Waarom moet dat dan?”, “Wat moeten ze er dan mee?” en “Ik wil het wel aan een specifieke belangstellenden geven, maar niet aan iedereen!”. Er werd ook algemene desinteresse gesignaleerd: “Het zal de gemiddelde ambtenaar worst zijn.”

Lessons learned
Met elkaar definieerden de gemeenten de volgende lessons learned:

1. Praat met burgers: welke data moet beschikbaar gesteld worden?
2. Visualiseer de toegevoegde waarde om het bestuur te overtuigen.
3. Houd rekening met het krachtenveld: een opdrachtgever is essentieel.
4. Let op licenties en juridische kaders.
5. Zet (ook) kleine stapjes. Dat vormt samen bewijs en creëert draagvlak, dus gewoon doen.
6. Benut dat de interne organisatie een cruciale gebruiker is. Open het gesprek binnen je eigen organisatie.
7. Monitor hoe data gebruikt wordt.
8. Borg privacy.
9. Gebruik vragen als aanleiding.
10. Leer van elkaar.
11. Zie Open Data als dienstverlening.

Hoe nu verder?
De laatste bijeenkomst van het leernetwerk is achter de rug, maar dit geldt zeker niet voor de laatste activiteiten van de deelnemende gemeenten op het vlak van Open Data. Dit is slechts het begin en de deelnemende gemeenten hebben eerste stappen gezet. Het is goed om te zien dat er vanuit de deelnemers behoefte is om de contacten verder te onderhouden en meer vraagstukken met elkaar uit te wisselen. De lessons learned zijn ook duidelijk. Voor mij is de belangrijkste lesson learned ‘praat met burgers’. Welke vraagstukken spelen bij hen en welke daaraan gerelateerde data zou je beschikbaar kunnen stellen?



Het Gemeentelijk Leernetwerk wordt georganiseerd in samenwerking met Kennisland en in opdracht van het Leer- en Expertisepunt Open Overheid (LEOO). De volgende gemeenten doen mee aan het Leernetwerk: Molenwaard, Zeist, Hollands Kroon, Rotterdam, Gouda, Lansingerland, Breda, Arnhem, Dordrecht, Zaanstad, Amstelveen, Deventer, Amsterdam, Berkelland en Eindhoven.

Meer lezen over het Gemeentelijk Leernetwerk Open Data? Lees dan ook de blogs op de website van Kennisland.

 

Hacken voor verantwoording

9 september 2016, een memorabele dag. Een hackathon bij de Algemene Rekenkamer, de eerste Nederlandse Accountability Hack. Tijdens een hackathon werken teams aan vernieuwende software en wordt gezocht naar nieuwe mogelijkheden en toepassingen.

Veel data, veel teams
Aan de vooravond van Prinsjesdag gingen ontwikkelaars aan de slag met data die betrekking heeft op prestaties van de overheid en geldstromen binnen de overheid. Bij het opzetten van de hackathon werd uitgegaan van 10 teams die aan de slag zouden gaan, tijdens de dag bleken er 21 teams te zijn! Ook was er een behoorlijk aanbod aan data. Begrotingsdata van het ministerie van Financiën (nee, niet Prinsjesdag 2016), data van het ministerie van Binnenlandse Zaken, data over jeughulp en nog veel meer. Een volledig beeld van de beschikbare data vind je op de site www.accountabilityhack.nl en natuurlijk op data.overheid.nl.

Innovatieve ideeën
Natuurlijk is een hackathon erop gericht om nieuwe innovatieve toepassingen te maken, toepassingen waar we als overheid niet zo snel aan zouden denken, of omdat de toepassing helemaal valt buiten het beleidsterrein waar we verantwoordelijk voor zijn, of omdat het vanuit een geheel andere insteek bedacht wordt. Dat is erg goed gelukt, was te zien aan de pitches die ’s avonds in een volle zaal werden gegeven. Zo maakte de winnaars van het team ‘ARGU +1’ de toepassing ‘Wie is de Slimste Burger?’. Hierbij passeren in een game allerlei vragen over geldstromen bij de overheid de revue en worden burgers uitgedaagd tegen elkaar te spelen en zichzelf beter te informeren.

missing-data-man tijdens Hacken voor verantwoording

#missingdata
Het lastige van een hackathon is dat het maar net moet lukken om jouw idee uit te voeren met de data die beschikbaar is, en dat is natuurlijk net niet alles dat je zou willen hebben. Daarom vond ik het belangrijk om te luisteren naar welke data node gemist werd. Wat zou er gemaakt kunnen worden als bepaalde #missingdata er wel geweest zou zijn? Tijdens de hackathon heb ik met een groot aantal hackers gesproken en hen deze vraag gesteld. Uit deze gesprekken zijn 17 datasets naar voren gekomen. Voorbeelden hiervan zijn data van de Nationaal Coördinator Groningen die gaat over de geldstromen inzake gaswinning. Of data voor het aantonen van de relatie tussen leermiddelen en CITO-scores. Het zou natuurlijk fantastisch zijn als deze datasets er de volgende keer zouden zijn!

Benieuwd naar welke data gemist werden? Bijgaand de ruwe #missingdata (een CSV bestand).

 

Zeg het met bloemen
Berichten over burgerschap (deel 10)

Een terugkerend thema uit de serie interviews over Open Overheid is de relatie met burgerschap. Wij selecteerden tien citaten uit eerdere interviews en legden deze aan vier geïnterviewden voor: Margriet van Galen (adviseur voor kleine culturele en sociale organisaties en is als actieve Arnhemmer betrokken geweest bij de oprichting van het BurgerServiceLab). Jacques Giesbertz (betrokken inwoner van Den Haag en ondernemer met BuzzyChain en BUZZ Den Haag), Christian Schouten (fractieassistent/commissielid D66 Alkmaar en beleidsmedewerker bij het ministerie van Financiën) en Ties de Ruijter (voormalig directeur van het Landelijk Samenwerkingsverband Actieve bewoners).


Van links naar rechts: Margriet van Galen, Jacques Giesbertz, Christian Schouten en Ties de Ruijter

Iedere blog uit deze serie start met een citaat uit een eerder gehouden interview over Open Overheid. Dit keer is dat een citaat van Bart Pastoor (oud-provincie ambtenaar en inmiddels zelfstandige) over een voorbeeld waarbij hij een gedupeerde mevrouw bezoekt omdat er iets mis ging: “Ik heb erkend dat wij fout zaten. Door dat te vertellen met een bos bloemen, betekende veel voor het contact. Het werd echt een open contact. Ik denk dat Open Overheid ook betekent dat je vertelt dat er wel eens dingen fout gaan. Je hebt de plicht om elkaar juist dan te informeren. Zo nodig met de bijbehorende emoties en een bloemetje.”

Aan wie zou jij een bloemetje willen geven voor zijn/haar grote openheid?
Jacques Giesbertz: Ik zou Jolien Krijspijn van RVO.nl een bloemetje willen geven. Zij reageert altijd snel en inhoudelijk bekwaam. En ook als ze het antwoord nog niet heeft, laat ze dat snel weten. Dan weet ik dat er contact is en dat het haar aandacht heeft. Dat werkt prettig. De integriteit waarmee zij met de machtspositie van de overheid omgaat vind ik heel goed. Zij zorgt ervoor dat het abstracte begrip ‘overheid’ op dat moment in een goed daglicht komt te staan. Ik hoop dat ambtenaren echt doorvoelen hoe ik dat beleef. Iedere ambtenaar vertegenwoordigt wat mij betreft de overheid en geeft die overheid een menselijk gezicht. Juist in situaties waarin er voor inwoners teleurstelling in het spel is.

“De integriteit waarmee zij met de machtspositie van de overheid omgaat vind ik heel goed.” – Jacques Giesbertz

 

Ties de Ruijter: Ik geef graag een bloemetje aan het Ritselmanagement in Deventer. Daar wordt serieus en in samenspraak werk gemaakt van de kanteling naar de leefwereld en de begrijpelijke worsteling van ambtenaren wordt daarbij ook inzichtelijk gemaakt. Ook doen ze een poging om een gemeenschappelijke taal te vinden en uit het jargon te stappen. Plan-do-check-act wordt do-love- reflect-thank bijvoorbeeld. Een aanrader is het bijbehorende boekje Ritselmanagement voor dummies.

Margriet van Galen: Ik zou een bloemetje willen geven aan de overheid die het roer echt durft om te gooien, niet alleen in structuur, maar ook in denk- en benaderingswijze. Naast de mensen staan, in plaats van erboven, met een goed gevoel van wat faciliteren van burgerinitiatief is, namelijk het hun gemakkelijker maken. In Arnhem vind ik de ‘van wijken weten’ aanpak best gedurfd. Ik zie er een heleboel haken en ogen aan en ben best kritisch, maar tegelijk vind ik het ook van lef getuigen om zo’n proces aan te gaan. Onderdeel van die aanpak zijn de zogenoemde wegbereiders, mensen die met een blik van buiten op onderzoek gaan in de wijk en de kracht en problemen in die wijk inventariseren. Als deze waarnemingen ook met bewoners van de stad worden gedeeld, ontstaat er echt innovatiekracht.

“Ik zou een bloemetje willen geven aan de overheid die het roer echt durft om te gooien, ook in denk- en benaderingswijze.” – Margriet van Galen

 

Christian Schouten: Ik wil jullie graag een bloemetje geven, het Leer- en Expertisepunt Open Overheid. Jullie zijn goed bezig. En ga vooral door met het prikkelen van iedereen die nog niet met Open Overheid bezig is en met het helpen van iedereen die al wel druk bezig is. Voor het bereiken van een omslagpunt richting ‘open, tenzij’ is veel nodig en jullie spelen daar een prima rol in.

En welke overheidsorganisatie zou jou een bloemetje moeten geven?
Ties de Ruijter: De gemeente Arnhem zou een bloemetje moeten geven aan al die actieve Arnhemmers. Arnhem heeft ‘van wijken weten’ geïntroduceerd. Ik vind het dan niet zo’n prestatie dat al die ambtenaren de wijken ingaan, maar vooral dat alle actieve bewoners met deze – in de ogen van sommigen – zoveelste mode meegaan en de ambtenaren met open armen ontvangen.

Jacques Giesbertz: Een bloemetje uit eigen beweging is meer waard dan een bloemetje waarom je moet vragen. Daarom geef ik geen antwoord op deze vraag.

“Ga vooral door met het prikkelen van iedereen die nog niet met Open Overheid bezig is en met het helpen van iedereen die al wel druk bezig is.” – Christian Schouten

 

Margriet van Galen: Gemeenten en inwoners mogen meer hun waardering aan elkaar laten blijken. Dat hoeft niet per se aan personen te hangen of met een bloemetje te worden getoond. Laat weten dat je elkaar ziet, elkaars positieve intenties, elkaars zorgen en elkaars dromen. Vier de successen en benoem daarbij vooral de rol van de ander. Echte samenwerking moet niet uitlopen op profilering van elke partij apart, maar is ook echt een gezamenlijk product, zodat iedereen kan stralen en met een positief gevoel kan terugkijken op het proces.

Christian Schouten: Ik ga zelf geen bloemetje vragen. Daarmee plaats ik anderen in de rol van ‘jij hebt iets verkeerd gedaan’ of ‘ik heb zelf iets heel erg goed gedaan’. Daar pas ik voor.

Tot slot een reactie van degene met wiens citaat we startten: Bart, wat wil jij nog toevoegen naar aanleiding van bovenstaande?
Bart Pastoor: Of het nu een bloemetje is of een andere vorm, het gaat om tijd en aandacht te geven. Tijd voor elkaar maken en oprechte aandacht voor de ander. De overheid moet in mijn optiek naar ‘onderheid’ bewegen. ‘Onderheid’ (civiel technisch jargon voor fundering op palen) als basis voor de ontwikkelingen die de samenleving daar op kan bouwen. Dat vraagt om mensen die zich in deze moeilijke kanteling bewijzen als empatisch verbinder. Deze expedities vragen om moed en het hoofd boven het maaiveld uit durven steken. En die mensen verdienen, zo lees ik, terecht een bloemetje.

Onze vraag aan de lezers van deze blog is: welke overheidsorganisatie of ambtenaar wil jij een bloemetje geven? Laat het ons weten via @OpenOverheidNL.

Overige Berichten over Burgerschap:
Deel 1: De burger beslist
Deel 2: De burger als eindgebruiker
Deel 3: Is een vrije burger een blije burger?
Deel 4: Van ‘gesloten, tenzij’ naar ‘open, tenzij’
Deel 5: Is een overheid met de regie in handen ouderwets?
Deel 6: Openheid zorgt voor nieuwe dynamiek met inwoners
Deel 7: Vertrouwen met de Wob-shop
Deel 8: Hoe urgent is een Open Overheid
Deel 9: Bomen blijven dankzij burgerkracht

Foto: Stijn Hazen

Factsheet Open Overheid

Of je nu lang of kort actief aan de slag bent met Open Overheid, een duik in de geschiedenis is altijd interessant. Bekijk hieronder ons Open Overheid overzicht vanaf eind 2011. En laat ons vooral weten of je misschien nog een gebeurtenis mist.

2011 (november): Nederland doet mee met het Open Government Partnership


Minister Donner van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) kondigt namens Nederland aan zich te willen aansluiten bij het Open Government Partnership (OGP). Daarmee heeft Nederland zich verbonden aan de Open Government Declaration en dus aan de vier pijlers van OGP: toegang tot informatie, participatie (burgerbetrokkenheid), publieke verantwoording en innovatie.

2012 (mei): Vertrouwen in burgers


De WRR stelt in het rapport Vertrouwen in burgers de vraag hoe beleidsmakers burgers beter kunnen betrekken. Twee antwoorden daarbij zijn ‘vergroot toegang tot data’ en ‘verbreed eigen informatiegaring’. Het rapport stelt dat burgers aandringen op het beschikbaar stellen van informatie die een actieve burgerbetrokkenheid kunnen voeden. “Ze vragen om ‘open data’: niet alleen toegankelijk maar ook aangeboden op een gestandaardiseerde manier die gemakkelijk door software kan worden gelezen.”

2012 (juli): Initiatiefvoorstel Wet op de Open Overheid opgesteld


D66 en GroenLinks stellen een Initiatiefvoorstel Wet op de Open Overheid (WOO) op. Deze heeft als doel overheden en semi-overheden transparanter te maken om zo het belang van openbaarheid van publieke informatie voor de democratische rechtsstaat, de burger, het bestuur en economische ontwikkeling beter te dienen. Om deze doelen te bereiken verankert het voorstel de toegang tot publieke informatie en het hergebruik van die informatie als rechten van burgers. Daarnaast wordt de actieve openbaarheid versterkt door het verplicht stellen van openbaarmaking uit eigen beweging van bepaalde categorieën informatie. Overheidsorganen moeten een online beschikbaar informatieregister gaan bijhouden van de documenten en datasets waarover zij beschikken. Als de WOO wordt aangenomen, dan wordt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) ingetrokken.

2012 (september): Gij zult openbaar maken


De Raad voor Openbaar Bestuur (Rob) geeft in het rapport ‘Gij zult openbaar maken, naar een volwassen omgang met overheidsinformatie’ een antwoord op de vraag naar de wijze waarop openbaarheid van bestuur kan bijdragen aan de legitimiteit van en het vertrouwen in het openbaar bestuur. Eén van de aanbevelingen is: “Bestuurders, volksvertegenwoordigers en ambtenaren moeten meer open en minder krampachtig leren omgaan met het verstrekken van overheidsinformatie” en een andere aanbeveling stelt dat actieve openbaarheid, veel meer dat nu het geval is, het algemene vertrekpunt moet zijn in het communicatiebeleid van de overheid. In lijn hiermee beveelt de Rob aan dat de regels over openbaarheid naar burgers aangepast moeten worden ter vervanging van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob).

2012 (oktober): Maand van de Open Overheid bij het ministerie van BZK


Na het opstellen van een concept actieplan Open Overheid organiseerde het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) in oktober 2012 de Maand van de Open Overheid met diverse bijeenkomsten met vele overheids- en maatschappelijke organisaties en burgers. In de periode van voorbereiding van de Maand van Open Overheid werd het toenmalige kabinet demissionair. Het demissionaire kabinet wilde geen ambitie meer bepalen ten aanzien van Open Overheid; dat werd overgelaten aan het volgende kabinet.

2013 (april): Consultatieronde Visie en Actieplan Open Overheid


Onder verantwoordelijkheid van de huidige minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, minister Plasterk, werd op 4 maart 2013 een Oploop Open Overheid georganiseerd. Daarvoor werden alle eerdere deelnemers aan de Maand van de Open Overheid uitgenodigd. Tijdens deze oploop, waar diverse workshops werden aangeboden over onderwerpen rond Open Overheid, werd de concept-Visie Open Overheid gepresenteerd. BZK verwerkte de feedback in een tweede versie die zij samen met het Actieplan ter consultatie aanbood in april 2013.

2013 (september): Visie en Actieplan aan de Tweede Kamer aangeboden


De concept Visie en Actieplan Open Overheid werden besproken in een bijeenkomst met het zogenaamde Inspiratieteam Open Overheid. Dit Inspiratieteam is feitelijk een netwerk van diverse betrokkenen en geïnteresseerden die aangeven de ontwikkeling naar een Open Overheid te ondersteunen en zich daarvoor in te zetten. De visie en het actieplan werden besproken met de ministeries en in september door het kabinet aan de Tweede Kamer aangeboden en definitief gemaakt.

2014 (januari): Start uitvoering Actieplan


Het Actieplan Open Overheid heeft betrekking op activiteiten die in 2014 en 2015 worden ondernomen om die lange termijn veranderingen te bewerkstelligen. In de Visie zijn het algemene doel en de onderliggende motivatie beschreven. Er wordt uitvoerig ingegaan op aanleiding en redenen om naar Open Overheid te streven. Tot slot wordt aangestipt welke projecten en programma’s bijdragen aan, of bevorderlijk zijn voor, Open Overheid. Het Actieplan voor de jaren 2014-2015 geeft een opsomming van voorbeeldprojecten en nieuw op te zetten projecten, die ondersteunend zijn aan de visie. In het document wordt aangegeven dat “het er bij het nastreven van een Open Overheid niet alleen om gaat vanuit het Rijk allerhande acties op te starten, maar juist ook om een podium te geven aan alle initiatieven die er bestaan op het terrein van openheid.” Er zijn dus buiten het Actieplan nog meer programma’s en projecten die bijdragen aan de vier pijlers van OGP. Hoewel de strategie niet specifiek als zodanig staat omschreven, is te herleiden dat zowel ingezet wordt op het ondersteunen of uitvoeren van concrete projecten als op het verbinden van overheids- en maatschappelijke organisaties die op één of andere manier aan een meer open overheid werken.

2014 (mei): Start van het Leer- en Expertisepunt Open Overheid (LEOO)


In het programma Open Overheid wordt ervan uitgegaan dat meer openheid vooral “heel praktisch ontstaat door gewoon te doen en te experimenteren, waarbij ideeën en leerervaringen klein beginnen en langzaam kunnen uitgroeien tot nieuwe werkwijzen en inzichten.” Ter ondersteuning hiervan was er behoefte aan een leer- en expertise-omgeving waaraan iedereen die zich met Open Overheid verbonden voelt kan participeren. Daarom is het Leer- en Expertisepunt Open Overheid van start gegaan, voor publieke professionals die meer willen weten, meer in gesprek willen gaan en meer willen doen met één of meer van de vier vertrekpunten van Open Overheid: Open Contact, Open Aanpak, Open Data en Open Verantwoording. Het LEOO, gevestigd bij ICTU, biedt publieke professionals een website, bijeenkomsten en daarnaast vervult LEOO de functie van kennismakelaar.

2014 (september): Bijeenkomst ‘Beter beleid met Open Overheid’


Op 2 september 2014 organiseerden het team Open Overheid en het Leer- en Expertisepunt Open Overheid een bijeenkomst waar alle Nederlandse deelnemers aan de Open Government Awards 2014 centraal stonden. De bijeenkomst was vooral bedoeld om kennis en ervaringen uit te wisselen. De Nederlandse winnaar, MijnWOZ, verzorgde ook een presentatie. MijnWOZ bemachtigde de vijfde plek op het internationale podium. Lees hier het uitgebreide verslag of het korte verslag van ‘Beter beleid met Open Overheid’.

2014 (november): Evaluatie Actieplan Open Overheid


Het programma Open Overheid publiceerde een zelfevaluatie en later volgde de onafhankelijke review in het kader van het Open Government Partnership.

2014 (november): Motie Oosenbrug c.s.


Op 6 november 2014 nam de Tweede Kamer een motie van het lid Oosenbrug c.s. aan. In deze motie is de regering verzocht, “uiterlijk 1 juli 2015 onderzoeksrapporten, uitvoeringstoetsen, inkoopinformatie en subsidie-informatie beschikbaar te stellen voor zover mogelijk en een plan te hebben voor de categorieën overheidsinformatie die actief verstrekt gaan worden”. Lees hier meer.

2015 (januari): Symposium Actieve Openbaarheid


Het was druk tijdens het symposium ‘Actieve Openbaarheid: een Open Aanpak’ in het Nationaal Archief op 29 januari. Ruim 150 beleidsadviseurs, deskundigen op het gebied van participatie en Open Data, archivarissen, informatiemanagers en juristen bespraken hoe overheidsinformatie sneller openbaar en toegankelijk wordt voor burgers. De organisatie was in handen van het Archief Atelier Actieve Openbaarheid, het Nationaal Archief en het Leer- en Expertisepunt Open Overheid. Lees hier het verslag.

2015 (mei): Doe Open! Festival


Het Doe Open! was een fonkelend festival op 18 mei 2015. Het festival heeft de circa 800 bezoekers (waaronder leden van het voormalige inspiratieteam) aangezet tot anders kijken naar openheid van het eigen werk en dat van anderen. Er ontstonden vele nieuwe verbindingen, nieuwe inzichten, nieuwe doelstellingen en nieuwe activiteiten. De organisatie van het congres was in handen van: Pakhuis de Zwijger, Team Doe-democratie, team Open Overheid en team Agenda Lokale Democratie van het ministerie van BZK en het Leer- en Expertisepunt Open Overheid. Lees hier het verslag.

2015 (juni): Wet Hergebruik van Overheidsinformatie aangenomen

Na de behandeling van het wetsvoorstel van de wet hergebruik van overheidsinformatie afgelopen woensdag 3 juni is deze wet op 9 juni door de Tweede Kamer aangenomen. Eén van de moties verzoekt de regering, per eind 2016 alle daarvoor geschikte overheidsdata machinaal leesbaar en gestandaardiseerd te ontsluiten via een nationale informatie-infrastructuur. Lees meer over de vaak gestelde vragen over de Wet Hergebruik van Overheidsinformatie (WHO).

2015 (juni): Open Overheid in Actie


Meer dan 100 stakeholders, inhoudelijk betrokkenen en visionairs leverden op 17 juni 2015 hun bijdrage aan de richting en inhoud van het actieplan Open Overheid 2016 -2017, opgesteld door het ministerie van Binnenlandse Zaken. Naast het betrekken van stakeholders, heeft het Ministerie van Binnenlandse Zaken ook een burgerpanel uitgenodigd om met een advies te komen over wat zij belangrijk vinden in het kader van een Open Overheid. Zij kwamen daarom met een adviesrapport voor het Actieplan Open Overheid 2016-2017.  Lees hier meer over de ontwikkelingen rond het nieuwe actieplan.

2015 (september): Onze Overheid, Onze informatie

Een maatschappelijke coalitie van organisaties voor een Open Overheid heeft een manifest opgesteld, met als titel: ‘Onze Overheid, Onze Informatie!’. De eerste twee prioriteiten zijn: voer uit wat beloofd is en wettelijk verankeren van recht op overheidsinformatie. De Maatschappelijke Coalitie voor een Open Overheid bestaat uit: Bits of Freedom, Centrum voor Budgetmonitoring en Burgerparticipatie, Hivos, Instituut Maatschappelijke Innovatie, Kennisland, Meer Democratie, Netwerk Democratie, Open State Foundation, Petities.NL, Publish What You Pay Nederland, Tax Justice.NL, Transparency International Nederland en Waag Society. Lees hier meer over het manifest.

2015 (november): Lancering eerste versie Europees Dataportaal


Op 16 november 2015 ging de eerste versie van het Europese Open Dataportaal van de Europese Commissie live tijdens het European Data Forum in Luxemburg. Met de komst van dit dataportaal is het mogelijk om Open Data van vrijwel alle Europese landen te vinden. Het Dataportaal is meertalig en biedt daardoor mogelijkheden voor het ontwikkelen van toepassingen met een brede Europese werking.

2015 (december): Aantal Open Datasets in 2015 verdubbeld


In 2015 is het aantal beschikbare Open Datasets op data.overheid.nl is verdubbeld van 3.250 naar 7.156. Dit maakte minister Plasterk van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties bekend in de Nationale Open Data Agenda 2016, die hij op 1 december aan de Tweede Kamer stuurde. Ook is op 1 december het grootste deel van de dataset met inkoopinformatie van de Rijksoverheid toegevoegd aan data.overheid.nl.

2015 (december): Actieplan Open Overheid 2016-2017 gereed


In december 2015 was het tweede Actieplan Open Overheid een feit. Om de twee jaar maakt Nederland een Actieplan Open Overheid. In dit Actieplan beschrijven het kabinet en haar partners hun ambities en concrete acties met betrekking tot het invulling geven aan een Open Overheid.

2016 (april): Tweede Kamer stemt in met wetsvoorstel Open Overheid


De Tweede Kamer stemde op dinsdag 19 april in met het initiatiefwetsvoorstel Open Overheid (Woo). Nu de Tweede Kamer het wetsvoorstel heeft aangenomen, is de Eerste Kamer aan zet. Pas na aanvaarding door de Eerste Kamer is het wetsvoorstel er echt door.

2016 (mei): Website Stuiveling Open Data Award live

Om het innovatief gebruik van Open Data zichtbaar te maken en te belonen, is er vanaf nu de Stuiveling Open Data Award (SODA). De award is vernoemd naar de voormalige president van de Algemene Rekenkamer, Saskia Stuiveling, die zich jarenlang heeft ingezet voor zichtbare en effectieve verantwoording, transparantie en (digitale) vernieuwing van de overheid. Nieuwsgierig naar de website en de wedstrijd? Bekijk dan www.soda2016.nl.

2016 (juni): Eerste bijeenkomst actiehouders Actieplan Open Overheid

Op 7 juni kwamen de actiehouders van alle negen Actiepunten uit het Actieplan Open Overheid 2016 – 2017 voor het eerst bij elkaar. Het doel van de bijeenkomst was om elkaar beter te leren kennen en kennis uit te wisselen over elkaars Actiepunten. Ook werkten de actiehouders samen aan de eerste ideeën voor het Open Overheid jaarevent en kwamen er ideeën voor het volgende Actieplan op tafel. In het verslag over de bijeenkomst lees je hier meer over.

2016 (juni): Tweede Kamer stemt in met wijziging wetsvoorstel Wob

De Tweede Kamer heeft ingestemd met het wetsvoorstel dat het misbruik van de Wob (wet openbaarheid van bestuur) moet stoppen. Als een bestuursorgaan niet op tijd een beslissing op een aanvraag of bezwaar neemt, heeft de burger recht op een geldbedrag (Wet dwangsom). Er zijn echter mensen en zelfs kleine bedrijfjes die hier misbruik van maken. Met deze wetswijziging – die op 12 juli ook door de Eerste Kamer is aangenomen en op 1 oktober in werking treedt – is misbruik niet meer mogelijk.

Het prille begin
Is 2011 echt het beginpunt van Open Overheid in Nederland? Niet helemaal. Zo ontstond  Hack de Overheid, een community van programmeurs die zich hard maken voor meer Open Data, al in 2008. Hack de Overheid is een van de organisaties waaruit in 2012 de Open State Foundation is ontstaan. Ook is de term Open Overheid al voor 2010 door de overheid gebruikt, maar dan in relatie tot open source software en open standaarden, onder andere in het programma Nederland Open in Verbinding.

Mis je iets?
Natuurlijk is dit historisch overzicht niet compleet zonder jouw toevoeging(en). Laat ons je aanvullingen weten.

Blijf op de hoogte
Wil je op de hoogte blijven van de recente ontwikkelingen rond Open Overheid zoals het Actieplan, het Open Overheid jaarevent of het speciale jaaroverzicht van het Leer- en Expertisepunt? Schrijf je dan hier in voor onze updates!