Overheidsorganisaties maken steeds vaker informatie actief openbaar. Het is van belang dat deze informatie bruikbaar, begrijpelijk en relevant is voor de samenleving. Daarnaast moet deze informatie aansluiten bij de informatiebehoefte van de maatschappij. Op die manier krijgt actieve openbaarmaking van overheidsinformatie ook meer betekenis. Om organisaties hierbij te ondersteunen zijn nieuwe hulpmiddelen ontwikkeld.

Handig invulformulier: maak je afwegingen stap voor stap
Het stappenplan ‘Aan de slag met de inspanningsverplichting!’ beschrijft 5 stappen waarmee overheidsorganisaties kunnen werken aan de inspanningsverplichting en betekenisvolle openbaarmaking. Daar is nu een digitaal invulformulier voor beschikbaar. Met dit online formulier ‘Aan de slag met de inspanningsverplichting!’ doorloop je stapsgewijs de onderdelen uit het afwegingskader.
Waar helpt het invulformulier mee?
In het formulier leg je stap voor stap vast welke informatie je wilt publiceren, of er juridische of praktische belemmeringen zijn, wat de verwachte opbrengst is voor de samenleving en welke vorm van openbaarmaking het meest passend is. Zo helpt het formulier je niet alleen om de stappen zorgvuldig te doorlopen, maar wordt ook inzichtelijk gemaakt waarom je tot een bepaald besluit bent gekomen.
Explainer stappenplan voor betekenisvolle openbaarmaking
Het proactief delen van informatie geeft de samenleving niet alleen inzicht, het helpt ook bij deelname aan het publieke debat, het controleren van de overheid en het stimuleren van participatie. De onderstaande video laat zien hoe je tot die betekenisvolle openbaarmaking komt met een heldere uitleg over de 5 stappen uit het stappenplan ‘Aan de slag met de inspanningsverplichting!’. Bekijk en download de video hieronder.
Aan de slag met betekenisvolle openbaarmaking

Aan de slag met betekenisvolle openbaarmaking
DownloadStel. je wilt weten of het nodig is om bepaalde informatie openbaar te maken.
Bijvoorbeeld omdat je denkt dat het relevant is voor de samenleving.
Hoe ga je dan te werk?
En waar begin je?
Het openbaar maken van informatie die aansluit op een maatschappelijke
informatiebehoefte. noemen we: betekenisvolle openbaarmaking.
Je geeft hiermee invulling aan de inspanningsverplichting tot actieve openbaarmaking uit de Wet Open Overheid, vastgelegd in artikel 3.1 van de wet.
Om te bepalen welke informatie je openbaar maakt, maak je een aantal keuzes en afwegingen.
Om je daarbij te helpen is een stappenplan en een afwegingskader ontwikkeld.
Deze hulpmiddelen bieden een helder overzicht van de diverse criteria die gelden en de manier om die tegen elkaar af te wegen.
Door bewust te kiezen welke informatie je actief deelt. vergroot je de maatschappelijke impact van je werk.
Je draagt bij aan openheid. duidelijkheid en een beter geïnformeerde samenleving.
Je doorloopt de volgende stappen:
Stap 1: Kies een thema of het type informatie en onderzoek de maatschappelijke interesse voor dit onderwerp.
Stap 2: Onderzoek of de informatie volgens de wet openbaar mag worden.
Stap 3: Vul het afwegingskader in. Met een paar vragen bekijk je wat het openbaar maken van de informatie oplevert. Ook kijk je hoeveel moeite het kost om dat te doen. Bepaal daarna of je de informatie openbaar maakt.
Ga je de informatie openbaar maken?
Bepaal dan in stap 4 aan wie, wanneer en in welke vorm je dat doet. Hier kunnen de vier persona's in de motieven matrix van het afwegingskader bij helpen.
Tenslotte evalueer je in stap 5. Ongeveer een half jaar na de openbaarmaking of de openbaarmaking aansloot bij de informatiebehoefte van de doelgroep waarvoor de informatie relevant is.
Om je te helpen bij het doorlopen van de stappen kun je gebruik maken van een digitaal invulformulier. Hierin leg je de stappen voor jouw openbaarmakingsvraagstuk gestructureerd vast.
Ook het stappenplan en het afwegingskader zijn hiervoor handige hulpmiddelen. Nu kun je er zelf mee aan de slag.
Veel succes!
ZO-campagne voor leidinggevenden
Betekenisvolle openbaarmaking is onderdeel van de ZO-campagne voor leidinggevenden: Woensdag ZO-dag. De campagne stelt hiervoor materialen beschikbaar die organisaties zelf kunnen inzetten. Elke week staat een praktisch hulpmiddel centraal waarmee leidinggevenden stap voor stap aan de slag gaan. Zo kunnen zij openbaarmaking makkelijk bespreekbaar maken binnen hun team. De toolbox voor betekenisvolle openbaarmaking is bij maand 4 te vinden.