Vakblad Od verschijnt met een speciale uitgave die geheel in het teken staat van een open overheid. Hierin staan transparantie, openbaarmaking en de kwaliteit van de informatiehuishouding centraal. Met inspiratie, praktijkvoorbeelden en een blik vooruit.
2026 is het slotjaar van het Rijksbrede programma Open Overheid. Overheden dienden eind 2025 hun meerjarenplannen in en het Actieplan Open Overheid is opnieuw herijkt. Deze editie van vakblad Od verschijnt precies in deze fase, waarin de ambities overminderd hoog zijn. Waarnemend directeur Open Overheid Jacqueline Rutjens benadrukt dat de technische voorzieningen en verbeteringen in de informatiehuishouding de basis vormen voor een open en betrouwbare overheid.
Zowel centrale als decentrale overheden krijgen een podium. Hierin wordt duidelijk dat overheden actief inzetten op de verbetering van de publieke dienstverlening. Denk aan de uitreiking van de Transparantieprijs aan de gemeente Amsterdam. Of de Od Kwaliteitsawards waarvoor sinds de start in 2022 tientallen organisaties hun casussen instuurden. Erfgoed Leiden en Omstreken (ELO) en Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) wonnen die prijs in juli 2025.
Jacqueline Rutjens deelt haar visie
In een interview in het vakblad duidt Jacqueline Rutjens de actuele ontwikkelingen vanuit haar ervaring als directeur Open Overheid. Ze vertelt daarnaast dat het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties volop bezig is met de generieke Woo‑voorziening, de Rijksbrede aanpak voor e‑mail- en chatarchivering, maar ook met verbeterde zoekfunctionaliteiten binnen de Rijksoverheid. Verder benadrukt zij het belang van autonomie, zorgvuldige informatieopslag en een moderne digitale werkomgeving die ambtenaren helpt om informatie zorgvuldig en duurzaam openbaar te maken.
Jolein Baidenmann schetst toekomstbeeld
Plaatsvervangend directeur Open Overheid Jolein Baidenman benadrukt in een interview dat een open overheid geen tijdelijk project is, maar een blijvende verantwoordelijkheid van de overheid. Baidenmann ziet hierbij een duidelijk toekomstbeeld: een centraal loket voor open overheid, stevig verankerd beleid rond openbaarmaking én een overheid die informatie bruikbaar en betekenisvol deelt met de samenleving. Verder geeft zij aandacht aan de samenwerking met maatschappelijke partners voor betere publieke dienstverlening.
De opgave blijft, ook na het programma
Hoewel het programma eind 2026 stopt, blijft de opgave voor een open en responsieve overheid bestaan. Rutjens vertelt dat het bewustzijn en gedrag op dit gebied binnen de rijksoverheid al verbeteren. Maar ook dat een hoge werkdruk, verouderde systemen en trage processen soms nog knellen. Dit jaar wordt gewerkt aan verdere professionalisering, een hogere volwassenheidsscore en aan innovaties zoals AI‑toepassingen voor de ordening van informatie en voor openbaarmaking.
Deze editie biedt inspiratie en concrete aanknopingspunten voor wie kwaliteit én openbaarmaking van overheidsinformatie serieus neemt. Verder lezen? De speciale editie van vakblad Od is verschenen op 6 februari. Je leest hem via de website van vakblad Od.